Valikonağı Caddesi Sezai Selek Sk. No:20 D:5 Nişantaşı / İstanbul

COVID-19 Sürecinin Psikososyal Yükümlülükleri

Ruh Sağlığı Uzmanları İçin Covid-19 Kaynaklarına ulaşmak için lütfen tıklayınız.

Pandemi, hepimize özellikle sağlık çalışanları ve diğer belirli gruplara büyük stres vermekte ve muazzam psikososyal sorunlar yaratmaktadır. Marketlerdeki durum da, toplumdaki endişenin göstergesidir. El dezenfektanı stoklamak ya da  enfeksiyonlardan kaçınmak için yapılan kişisel eylemler de belirsiz bir tehlike üzerinde kontrol hissi yaratabilmek için yapılır. Mevcut risk ile ilgili gelişmelerin bilgi olarak aktarılması , yaygın sıkıntıları hafifletebilir. İşinin uzmanı sağlık yetkilileri, insanların korkusu ile empati kurmalı, stres reaksiyonlarını normalleştirmeli, önerilen sağlık davranışları hakkında açık bir rehberlik sağlamalıdır. Ruh sağlığı  uzmanları da   dahil olmak üzere somut ve açık  bilgiler vermeli, dayanışma ve esneklik mesajları yaygın olarak paylaşmalıdır. Bununla birlikte , daha fazla psikososyal müdahale gerekmektedir çünkü belirli gruplar hem akut hem de kalıcı duygusal sıkıntı için daha yüksek risk altındadır.

Salgının ön hatlarında çalışan sağlık çalışanları

Salgının ön hatlarında çalışan sağlık çalışanları  daha fazla ve daha uzun vardiya olasılığı, çocuk bakımı ihtiyacı, kişisel koruyucu ekipmanların sınırlı tedarikleri, enfeksiyonu eve getirme korkusu, iş arkadaşlarının hastalanmasına ve ne yazık ki kaybına tanık olma, ventilatörler gibi hayat kurtarıcı kaynakları paylaştırma seçimi gibi stres yaratan faktörlerle karşı karşıyadır.

Virüse maruz kalan bireyler

Virüse maruz kalan bireyler büyüyen zorlu koşullarla karşılaşmaktadırlar. Başkalarını korumak için kendi kendilerine karantina durumuna girmektedirler. Kuluçka dönemi boyunca sosyal bağları korumaya çalışırken belirsizlikle yaşamalı ve başkalarıyla fiziksel teması sınırlandırmalıdırlar. Enfekte bireyler hastalanabilir, uzun bir iyileşme yaşayabilir, kurtulan olmanın suçluluğunu hissedebilir ve tamamen iyileşmeye rağmen yoğun bir içe çekilme yaşayabilirler.

ruhsal sağlık sorunları olanlar

Önceden var olan ruhsal sağlık sorunlarına sahip insanlar için, bu salgın süreci kaygı düzeylerini ve zorlayıcı davranışlarını daha da arttırmaktaıdr. Önceden yönetilen semptomlar şiddetlenebilir ve kriz öncesinde halhazırda var olan sıkıntılara ek bakım gerekebilir. Bozulan destek sistemleri ve sosyal izolasyon süreci, ruhsal sağlık sorunları olan insanları salgındaki akut stres reaksiyonlarına karşı savunmasız bırakabilir.

Aşağıdaki gruplar da önemli stres faktörleriyle karşı karşıyadır.

  • Yaşlı ve engelli insanların toplumdan uzak durmaları ve daha az ziyaretçi almaları istenmekte ve zaten toplum yaşamının ana akım telaşının dışında yalnızlıkları derinleşmektedir.
  • Salgını yoğun yaşayan ülkelerin göçmenleri ayrımcılık riski  ve diğer sosyo-ekonik risklerle karşı karşıyadırlar.
  • Çocuklar, fiziksel olarak küçük olsalar da,  büyük duygular yaşarlar ve devam eden krizle başa çıkmak için gerekli beceri ve gelişime sahip olamayabilirler.

COVID-19’un psikososyal etkilerinin hem evrensel hem de hedefe yönelik azaltılmasına duyulan ihtiyaç, kırılgan bir ruh sağlığı sistemi bağlamında da incelenmeli, önlem alınmalıdır. Mevcut ve gelecekti COVID-19 yardım fonları için alınan kararlar, ruh sağlığını da içermelidir.

Halk sağlığı yetkilileri

Halk sağlığı yetkilileri, ruh sağlığı yetkililerini pandemik sorumluluğu birlikte planlamaya davet etmelidir. Birlikte risk ve kriz iletişimi, sosyal izolasyon protokolleri ve teşhis, dayanıklılık oluşturma ve umut aşılama yollarında büyük ölçekli operasyonları birlikte tasarlamalıdırlar.

İşverenler

İşletmeler, çalışanlarına daha sonra sanal olanlar da dahil olmak üzere COVID-19 sürecinde destek çalışmaları içeren çalışan yardım programları sağlamalıdırlar.

Sağlık sistemi

Sağlık sistemi, çalışanlara başa çıkmalarına yardımcı olmak için zaman, yer ve destek personeli sağlamalıdır.

Komşular

Komşular sağlık çalışanlarının çocuk bakımı ve aile yemekleri hakkındaki endişelerini ortadan kaldırmalıdır.

Din görevlileri

Din görevlileri, kriz iletişimini, karşılıklı yardım ağlarını ve pandemiden etkilenen toplulukların ruh sağlığını geliştirmek için ruh sağlığı profesyonelleri ile ittifak kurmalıdır.

Sivil Toplum Örgütleri

Kasırga, sel ve yangınlara müdahale eden, afet ve  ruh sağlığı konusunda uzman gönüllü kuruluşlar, bu bulaşıcı hastalık felaketi sırasında kaynak olarak hizmet vermelidir.

bireyler

Son olarak uzman olmayanlar, başkalarının salgınla ilişkili stres ve travma ile başa çıkmalarına yardımcı olmak için psikolojik ilk yardımı öğrenmelidir.

Bulaşıcı hastalık tehdidi azaldıkça, psikolojik yankılanmaları da zirveye çıkacaktır.

Yaşadığımız bu travmatik süreçte, bireysel olarak yaşamlarımızda  ve ait olduğumuz topluluklarda, ani ve beklenmedik şekilde ortaya çıkan ve yaşamsal, sosyal, fiziksel ve psikolojik bir tehtid oluşturan bu durumu nasıl yönettiğimiz gelecek için belirleyici olacaktır. İnsan türü olarak sahip olduğumuz olağanüstü adaptasyon, işbirliği ve dayanışma becerisi bu süreci en az zarar ile atlatmamızı sağlayacaktır. Dolayısıyla bu krize bireyler, aile ve toplum üyeleri, arkadaşlar ve meslektaşlar olarak en etkin şekilde yanıt vermeye çalışmalıyız.

Hepinize sağlıklı ve güvenli günler dileriz.

Referanslar:

https://blogs.scientificamerican.com/observations/covid-19s-psychosocial-impacts

http://www.euro.who.int/en/health-topics/health-emergencies/coronavirus-covid-19/news/news/2020/3/mental-health-and-psychological-resilience-during-the-covid-19-pandemic

İlginizi Çekebilecek Diğer Yazılar